UNDP: Gjithëpërfshirje e personave me aftësi të kufizuar në arsimin profesional

TIRANË, 4 dhjetor/ATSH/ UNDP publikoi sot rekomandime  për gjithëpërfshirjen e personave me aftësi të kufizuara në arsimin dhe formimin profesional në Shqipëri.

Në vazhdën e përpjekjeve për përfshirjen e këtyre personave në arsimin dhe formimin profesional (AFP) në Shqipëri, UNDP publikoi rekomandime për gjithëpërfshirjen e personave me aftësi të kufizuara në sistem.

Këto rekomandime janë konsultuar me politikbërës në nivel qendror dhe vendor, organizata të shoqërisë civile, persona me aftësi kufizuara, prindër të fëmijëve me aftësi të kufizuara dhe drejtues e mësues të shkollave profesionale në vend.

UNDP ofron rekomandime për institucionet përgjegjëse të AFP-së në drejtim të përmirësimit të kornizës ligjore, kulturës përfshirëse, planifikimit më të mirë dhe përmirësimit të performancës, me synim përfshirjen e sa më shumë personave me aftësi të kufizuara në sistemin e formimit profesional.

Disa nga rekomandimet kryesore janë përfshirja e institucioneve qendrore në programe ndërgjegjësimi, ndarjen dhe promovimin e praktikave të mira, të krijuara brenda dhe jashtë vendit, si domosdoshmëri për krijimin e një kulture gjithëpërfshirëse për personat me aftësi të kufizuara, si dhe trajnime të stafeve të AFP-së mbi aftësinë e kufizuar dhe barazinë, etikën, komunikimin, terminologjinë.

Po ashtu, rekomandohen ndërhyrje në ligjin për AFP-në për të garantuar pranimin në institucionet e AFP-së, vlerësimin e nxënësve, planet individuale për lëndët teknike dhe të përgjithshme, caktimin e mësuesve mbështetës, mjeteve të nevojshme didaktive dhe të punës, përshtatjeve të arsyeshme, si edhe elementeve të tjera të nevojshëm për pjesëmarrjen efektive të nxënësve me aftësi të kufizuara në shkollë dhe në aktivitetet jashtë saj.

Rekomandohet hartimi dhe standardizimi i instrumenteve për vlerësimin e nevojave të individëve me aftësi të kufizuara, të cilët do të ndjekin arsimin dhe formimin profesional dhe trajnime të aktorëve përgjegjës për aplikimin e tij.

UNDP rekomandon parashikimin e stafit dhe burimeve të nevojshme për te mbështetur personat me aftësi të kufizuara gjatë qëndrimit në shkollë dhe tranzicionit në tregun e punës.

Një tjetër pikë është aktivizimi i Fondit Social të Punësimit, sipas parashikimeve të ligjit të nxitjes së punësimit, si instrument për të financuar arsimin, trajnimin dhe punësimit e personave me aftësi të kufizuara në Shqipëri.

UNDP do të vijojë mbështetjen dhe bashkëpunimin me Ministrinë e Financave dhe Ekonomisë, Agjencinë Kombëtare të Punësimit dhe Aftësive dhe Agjencinë Kombëtare të AFP-së dhe Kualifikimeve për të adresuar dhe ndjekur zbatimin e disa prej rekomandimeve konkrete të dakordësuara nga të gjitha palët e konsultuara.

Sipas World Vision, 1 në 10 fëmijë në Shqipëri ka aftësi të kufizuar, ndërkohë që vetëm 4% e fëmijëve me aftësi të kufizuara në Shqipëri janë të pajisur me certifikatë mjeko-ligjore.

Sipas Ministrisë së Arsimit dhe Sporteve, në periudhën 2019-2020, numri i fëmjëve me aftësi të kufizuar në shkolla jospeciale në arsimin publik u rrit rreth 5%, krahasuar me një vit më parë, duke arritur në 3,858.

Rreth 70% e fëmijëve me aftësi të kufizuara ndjekin arsimin bazë, 20% arsimin parashkollor; 10% në arsimin e mesëm/të lartë.

Numri i nxënësve me aftësi të kufizuara, të regjistruar në Shkollat e Mesme Profesionale, është 168, rreth 0,005% të numrit të përgjithshëm të nxënësve që ndjekin arsimin e mesëm profesional./m.m/

Në bazë të nenit 4 të ligjit ”Për funksionimin e Agjencisë Telegrafike Shqiptare”, ndalohet kopjimi, riprodhimi dhe publikimi i informacionit pa cituar burimin e tij.